Vì sao tàu gỗ cổ lộ diện ở biển vẫn chưa được khai quật?
Sau gần 3 năm lúc bị cát vùi, lúc hiện ra, con tàu gỗ cổ tại Hội An (Đà Nẵng) vẫn đang chờ một cuộc khai quật chính thức nhằm làm rõ những dấu hỏi còn nằm dưới lớp cát biển.
Ngày 12/6, lãnh đạo Trung tâm Bảo tồn di sản văn hóa thế giới Hội An cho biết các thủ tục liên quan đến việc khai quật con tàu gỗ cổ xuất hiện tại bãi biển phường Hội An Tây (Đà Nẵng) đang được triển khai. Theo đơn vị này, việc khai quật cần tiến hành theo quy trình thận trọng, bảo đảm đúng yêu cầu chuyên môn, vì vậy chưa thể thực hiện ngay ở thời điểm hiện tại.
Hình ảnh con tàu gỗ khi lộ ra vào ngày 9/11/2025.
Chưa đủ điều kiện khai quật khẩn cấp
Trong văn bản trình Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch thành phố Đà Nẵng, lãnh đạo Trung tâm Bảo tồn Di sản Văn hóa Thế giới Hội An nêu rõ khu vực có con tàu nằm trên bãi biển công cộng và không bị ngập nước thường xuyên, ngoại trừ thời điểm mùa mưa bão. Vì lý do đó, hiện trường chưa đáp ứng điều kiện để tiến hành khai quật theo diện khẩn cấp.
Mặc dù di vật đang chịu ảnh hưởng trực tiếp của sóng biển, gió và nhiều yếu tố tự nhiên có thể làm gia tăng nguy cơ xuống cấp, cơ quan chuyên môn cho rằng việc xử lý cần được cân nhắc kỹ. Con tàu được phát hiện từ cuối năm 2023 đến nay, có quy mô lớn, yêu cầu kỹ thuật phức tạp, cần nguồn kinh phí đáng kể và phải có phương án bảo quản dài hạn sau khi đưa khỏi hiện trường.
Lộ trình khai quật và bảo quản
Theo kế hoạch dự kiến, trong giai đoạn 2026-2027, các cơ quan chức năng sẽ tiến hành khai quật, di chuyển di vật về địa điểm bảo quản, thực hiện ngâm xả mặn và thử nghiệm phương pháp bảo quản đối với những cấu kiện được tách rời.
Sang giai đoạn 2028-2030, trọng tâm sẽ là bảo quản tổng thể di vật, đồng thời khai thác giá trị của con tàu để phục vụ nghiên cứu khoa học và hoạt động trưng bày.
Lãnh đạo Trung tâm Bảo tồn Di sản Văn hóa Thế giới Hội An đánh giá di vật tàu cổ này là nguồn tư liệu khảo cổ hiếm gặp, còn giữ được mức độ nguyên vẹn đáng chú ý. Hiện vật có ý nghĩa lớn đối với việc nghiên cứu lịch sử, văn hóa cũng như quá trình hình thành và phát triển của Hội An, đặc biệt trong thời kỳ đô thị thương cảng phát triển sôi động.
Hiện trạng phần thân tàu gỗ được ghi nhận ngày 25/5.
Dấu tích hiếm về kỹ thuật đóng tàu cổ
Con tàu gỗ lần đầu được phát hiện vào ngày 26/12/2023, sau đó tiếp tục bị cát biển che phủ. Đến ngày 8/11/2025, mưa lũ cùng sóng lớn làm bờ biển sạt lở, khiến phần thân tàu một lần nữa lộ ra.
Kết quả nghiên cứu bước đầu của cơ quan chức năng cho thấy đây là một con tàu có kích thước lớn, mang dấu ấn kỹ thuật đóng tàu của khu vực Đông Nam Á và Trung Quốc. Vật liệu gỗ được xác định gồm bằng lăng, kiền kiền và thông.
Các nhà khoa học nhận định niên đại của con tàu nằm trong khoảng cuối thế kỷ XIV đến XVI. Với tình trạng gần như nguyên vẹn khi được phát hiện, hiện vật này được đánh giá có khả năng là một bảo vật tàu gỗ cổ có giá trị đặc biệt.
Cảm ơn bạn đọc đã theo dõi bài viết. Bạn có thể tiếp tục khám phá thêm các nội dung liên quan bên dưới để hiểu rõ hơn về những phát hiện khảo cổ và giá trị di sản tại Hội An.
Ý kiến bạn đọc (0)