Sáng 11/6, khoảng 1,2 triệu thí sinh đã hoàn tất bài thi Ngữ văn trong kỳ thi tốt nghiệp THPT 2026. Đề gồm phần Đọc hiểu chiếm 4 điểm và phần Viết chiếm 6 điểm; trong đó, câu nghị luận xã hội 2 điểm trở thành chủ đề được bàn luận nhiều:
Nước Mỹ có Steve Jobs, Mark Zuckerberg, Elon Musk,... với những sáng tạo công nghệ đã góp phần tạo ra thay đổi lớn trên phạm vi toàn cầu.
Từ gợi dẫn này, trong vai trò của người trẻ, anh/chị viết một đoạn văn nghị luận khoảng 200 chữ để trả lời câu hỏi: Cần làm gì để xuất hiện những "Steve Jobs Việt Nam"?.
Cụm nội dung "Đề Văn hỏi về Steve Jobs" nhanh chóng lọt vào nhóm chủ đề nổi bật trên mạng xã hội Threads. Đồng thời, từ khóa "Steve Jobs" vươn lên dẫn đầu xu hướng tìm kiếm trên Google Việt Nam, ghi nhận hơn 200.000 lượt tra cứu trong bảy tiếng.
Ở phần bình luận dưới nhiều bài đăng, không ít người đặt câu hỏi vì sao đề lại chọn một hình mẫu nước ngoài để nói về khát vọng tìm kiếm nhân tài cho Việt Nam, thay vì nêu một gương mặt tiêu biểu trong nước. Một ý kiến khác cũng được nhắc đến là ba nhân vật trong phần dẫn không hẳn là nhà phát minh, mà chủ yếu được biết đến với vai trò sáng lập và điều hành các tập đoàn công nghệ.
Trên các diễn đàn học sinh, nhiều em thừa nhận "không biết Steve Jobs là ai". Võ Minh Phương, học sinh trường THPT Nguyễn Gia Thiều, Hà Nội, cho biết em chỉ "nhớ mang máng" rằng Steve Jobs là người lập ra một thương hiệu công nghệ nổi tiếng. Khi làm bài, ban đầu Phương viết ông là "cha đẻ Google", nhưng do không chắc nên đổi thành "nhà sáng lập tiêu biểu".
Từ thực tế đó, một số ý kiến nhận xét câu hỏi "Làm thế nào để có những Steve Jobs Việt Nam" chưa thật sự rõ nghĩa. Tùy mức độ hiểu biết, mỗi thí sinh có thể hình dung về nhân vật này theo những cách khác nhau.
Nhiều phụ huynh cũng lo ngại con mình có thể bị trừ điểm nếu hiểu chưa đầy đủ về Steve Jobs. Chị Trần Hương ở Ninh Bình cho rằng tầm ảnh hưởng của cựu chủ tịch Apple là điều khó phủ nhận, nhưng ông đã mất 15 năm trước.
Trong cuộc khảo sát với hơn 1.500 độc giả tính đến 20h hôm nay, khoảng 41% cho rằng đề thi về Steve Jobs khá xa lạ với thí sinh. Tỷ lệ người nhận định "đề hay nhưng khó đưa ra giải pháp" cũng ở mức tương đương.
Gợi ý đáp án và đề thi môn Ngữ văn tốt nghiệp THPT
"Đề có sự mới lạ, vấn đề nghị luận đáng chú ý nhưng vẫn tồn tại không ít điểm bất cập", thầy Hồ Tấn Nguyên Minh, Tổ trưởng Ngữ văn trường THPT chuyên Lương Văn Chánh, Đăk Lăk, đánh giá.
Theo thầy Minh, đề chỉ nêu tên ba nhân vật trong lĩnh vực công nghệ mà không cung cấp thêm thông tin về họ. Không phải học sinh nào cũng biết Steve Jobs là ai, trong khi để đề xuất cách tạo nên những "Steve Jobs Việt Nam", các em cần có hiểu biết nhất định về nhân vật và các đóng góp nổi bật.
Thầy cũng cho rằng việc gắn ba nhân vật này với các phát minh công nghệ là chưa thật chuẩn xác. Họ được công chúng biết đến nhiều hơn trong vai trò lãnh đạo những tập đoàn công nghệ có sức ảnh hưởng toàn cầu, chứ không phải với tư cách nhà phát minh.
Tuy nhiên, nhiều giáo viên nhìn nhận phần dẫn cùng các nhân vật được nêu chỉ đóng vai trò chất liệu gợi mở, không phải nội dung trung tâm mà thí sinh cần tập trung nghị luận.
Thầy Nguyễn Trọng Trường, nhóm trưởng chuyên môn Ngữ văn, trường THPT Phenika, cho rằng "Steve Jobs Việt Nam" là cách diễn đạt mang tính biểu tượng, dùng để chỉ những con người tài năng, giàu sáng tạo, sẵn sàng đổi mới và có khả năng tạo ra sản phẩm công nghệ đem lại giá trị cho xã hội. Vấn đề cốt lõi của câu hỏi là Việt Nam cần làm gì để nuôi dưỡng, hỗ trợ và tạo môi trường cho những cá nhân như vậy trưởng thành.
"Đó mới là nội dung các em cần bàn, không phải kể lại tiểu sử hay cuộc đời Steve Jobs. Vì thế, việc biết nhiều thông tin về nhân vật không đồng nghĩa học sinh sẽ đạt điểm cao hơn", thầy nói.
Một giáo viên Ngữ văn THPT tại Hải Phòng nhận định đề đã cung cấp dữ kiện rằng ba nhân vật có những "phát minh công nghệ góp phần làm thay đổi thế giới", nên kể cả khi không hiểu rõ về Steve Jobs, thí sinh vẫn có cơ sở để triển khai bài viết.
"Học sinh không cần đi sâu vào xuất thân cá nhân hay vị trí người sáng lập của ông", cô nói. "Điều quan trọng hơn là phần lớn các em sẽ hiểu đây là hình tượng của người tạo nên giá trị lớn, có khả năng tác động đến thế giới, đại diện cho ý chí, nghị lực, đam mê và tinh thần dám nghĩ dám làm".
Thầy Nguyễn Phước Bảo Khôi, giảng viên khoa Ngữ văn, trường Đại học Sư phạm TP HCM, phân tích thêm rằng học sinh có thể tiếp cận các nhân vật trong đề ở khía cạnh năng lực sáng tạo, tư duy nhanh nhạy và bản lĩnh khởi nghiệp - những yếu tố khơi gợi tinh thần người trẻ "dám nghĩ lớn để làm việc lớn". Nhìn chung, thầy đánh giá đề có tính thời sự, đặt trong bối cảnh đất nước hướng đến những đột phá về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.
Về cách triển khai, các giáo viên cho biết dạng đề này chủ yếu kiểm tra năng lực lập luận của thí sinh. Các em có thể hệ thống giải pháp theo từng chủ thể như gia đình, nhà trường, xã hội và bản thân, sau đó phân tích lần lượt. Dù đề yêu cầu khoảng 200 chữ, bài viết dài khoảng 250-300 chữ vẫn có thể được chấp nhận.
Nhiều thầy cô dự báo phổ điểm rơi vào khoảng 6,5-7, và việc đạt điểm cao ở đề Văn năm nay không phải điều dễ dàng.
Ngày mai, thí sinh trên cả nước tiếp tục dự thi hai môn tự chọn. Kết quả thi tốt nghiệp THPT 2026 sẽ được công bố vào sáng 1/7.
Học sinh TP HCM rời điểm thi sau khi hoàn thành bài Ngữ văn tốt nghiệp THPT vào trưa 11/6. Ảnh: Thanh Tùng
Cảm ơn bạn đọc đã theo dõi bài viết; bạn có thể tiếp tục xem thêm các nội dung liên quan bên dưới để có thêm góc nhìn về kỳ thi tốt nghiệp THPT 2026.
Ý kiến bạn đọc (0)