Tân sinh viên chạy xe công nghệ có thu nhập 8 triệu đồng mỗi tháng
"Nếu phải nhờ cha mẹ trợ giúp, em sẽ chỉ xin khoản tiền thuê phòng. Học phí cùng toàn bộ chi phí ăn ở hàng ngày em tin mình có thể tự xoay xở".
Bên cạnh công việc chính, tôi thường tham gia thỉnh giảng tại một số cơ sở giáo dục đại học vào các buổi tối và dịp cuối tuần. Cứ mỗi thứ bảy, tôi lại có các tiết dạy và luôn cố gắng tận dụng khoảng thời gian giải lao để trò chuyện, kết nối cùng các bạn sinh viên.
Mỗi phút giây trò chuyện ngắn ngủi ấy vô cùng ý nghĩa, giúp một người làm giáo dục như tôi thấu hiểu sâu sắc hơn về đời sống, tâm tư cũng như các áp lực mà thế hệ trẻ đang phải đối mặt. Dù chỉ là những mẩu chuyện vài phút, chúng lại đem đến cho tôi nhiều trăn trở kéo dài.
Trong một tiết học gần đây, tôi có dịp tâm sự với một cậu tân sinh viên. Rời quê lên Hà Nội nhập học chưa được bao lâu, em đang nương nhờ tại nhà của anh chị ở khu vực Nam Từ Liêm nhằm giảm bớt chi phí sinh hoạt.
Từ nơi ở hiện tại đến giảng đường tại Phố Xốm (Hà Đông) là một hành trình tương đối xa xôi. Dù việc di chuyển tốn rất nhiều thời gian và công sức, chàng trai này vẫn vui vẻ chấp nhận vì không muốn trở thành gánh nặng kinh tế cho người thân.
Điều làm tôi ấn tượng sâu sắc chính là ý thức tự chủ tài chính của em. Những ngày phải lên lớp vào buổi chiều, em sẽ tận dụng thời gian buổi sáng để làm tài xế công nghệ. Theo chia sẻ, nguồn thu nhập bình quân mỗi tháng của em đạt khoảng 8 triệu đồng. Số tiền này giúp em thoải mái trang trải tiền ăn uống, chi phí đi lại, mua sắm giáo trình cùng các nhu cầu cá nhân thiết yếu khác.
Khi tôi hỏi về dự định cho giai đoạn tiếp theo, cậu học trò trả lời đầy tự tin: "Năm hai em định ra ngoài thuê trọ để tiện đi học hơn. Nếu cần bố mẹ hỗ trợ thì em chỉ xin tiền thuê nhà. Còn học phí và tiền sinh hoạt em sẽ cố gắng tự lo được". Lời chia sẻ cho thấy một kế hoạch cuộc đời đã được em vạch ra vô cùng chi tiết và chín chắn.
Thực tế về tinh thần tự lập của thế hệ trẻ hiện nay
Nhiều ý kiến quan ngại rằng thế hệ trẻ ngày nay được nuôi dưỡng trong môi trường đủ đầy nên có xu hướng ỷ lại vào gia đình. Dẫu vậy, suốt chặng đường đứng trên bục giảng, những gì tôi chứng kiến lại minh chứng cho điều ngược lại.
Thực tế có rất nhiều bạn trẻ đang trưởng thành vượt tuổi. Các em thấu hiểu sâu sắc giá trị của sức lao động, trân trọng từng đồng tiền kiếm được và thấu cảm nỗi nhọc nhằn của đấng sinh thành. Nhờ vậy, các em ý thức được rằng tấm vé vào đại học mới chỉ là điểm khởi đầu, còn việc bước tiếp đòi hỏi sự kiên trì và nỗ lực bền bỉ mỗi ngày.
Xu hướng vừa học vừa làm đang trở nên rất phổ biến trong cộng đồng sinh viên. Các em thử sức ở nhiều công việc khác nhau như đi gia sư, làm phục vụ tại các nhà hàng, kinh doanh online, nhận dự án dịch thuật, thiết kế đồ họa hay làm tài xế công nghệ. Điều đáng trân trọng là phần lớn người trẻ đi làm thêm không phải để thỏa mãn nhu cầu giải trí cá nhân, mà là để duy trì việc học, giảm bớt âu lo cho bố mẹ và chứng minh giá trị của bản thân.
Qua lời tâm sự của cậu sinh viên năm nhất, tinh thần tự lập chính là điều tỏa sáng nhất. Đây được coi là một trong những kỹ năng cốt lõi của người trẻ trong bối cảnh xã hội hiện đại. Một cá nhân biết tự quản lý cuộc sống của mình thường sẽ chín chắn nhanh hơn, có cái nhìn thực tế và sở hữu năng lực thích ứng linh hoạt trước mọi biến động.
Giá trị lớn nhất ở những người trẻ này không nằm ở mức thu nhập họ tạo ra, mà thể hiện ở tư duy và thái độ sống. Các em không bao giờ dùng hoàn cảnh ngặt nghèo làm cái cớ để oán trách hay buông xuôi. Ngược lại, những người trẻ ấy chọn cách đương đầu với thử thách bằng sự cần mẫn, khát vọng vươn lên cùng ý thức tự chịu trách nhiệm về tương lai của chính mình.
Đây chính là phẩm chất cốt lõi mà mọi hệ thống giáo dục đều hướng tới bồi đắp cho học sinh, sinh viên. Bởi lẽ, kiến thức chuyên môn có thể truyền tải trên bục giảng, nhưng bản lĩnh và nghị lực kiên cường chỉ có thể được tôi luyện thông qua những trải nghiệm thực tế từ cuộc đời.
Bài học từ giảng đường và áp lực kinh tế của các gia đình
Trải qua nhiều năm gắn bó với ngành giáo dục, tôi nhận thấy những sinh viên sớm tự bươn chải để lo liệu học phí thường sở hữu một sự chín chắn vô cùng đặc biệt. Các em hiểu rõ giá trị đằng sau mỗi khoản chi tiêu, ý thức được rằng mỗi bữa ăn, mỗi cuốn tài liệu hay mỗi học phần đều phải đổi bằng mồ hôi nước mắt.
Khi đã nếm trải cảm giác nhọc nhằn để kiếm được từng đồng tiền nhỏ, người trẻ sẽ biết nâng niu những gì mình đang sở hữu và biết quản lý quỹ thời gian một cách khoa học hơn. Do đó, không ít bạn trẻ có hoàn cảnh khó khăn lại là những người sở hữu tinh thần hiếu học mạnh mẽ nhất, bởi các em thấu suốt rằng tri thức là con đường ngắn nhất giúp đổi đời.
Bên cạnh đó, câu chuyện của nam sinh chạy xe công nghệ cũng phơi bày thực trạng đáng suy ngẫm mà nhiều gia đình Việt đang đối mặt: chi phí cho bậc đại học đang trở thành một gánh nặng tài chính lớn. Nhiều người vẫn lầm tưởng rằng con cái đỗ đạt vào đại học nghĩa là áp lực đã vơi bớt một nửa.
Thế nhưng, đối với không ít gia đình, đặc biệt là ở vùng nông thôn, vùng sâu vùng xa hoặc những hộ có thu nhập thấp, chặng đường nuôi con ăn học thực chất mới chỉ bắt đầu. Nếu như một thập kỷ trước, sinh viên có thể chi tiêu gói gọn trong vài triệu đồng mỗi tháng thì bối cảnh hiện nay đã thay đổi hoàn toàn khi mọi chi phí đều leo thang, từ tiền thuê nhà, điện nước, ăn uống cho đến học phí, học ngoại ngữ...
Với các hộ gia đình ở thành thị có nền tảng kinh tế tốt, khoản tiền này hoàn toàn nằm trong tầm tay. Song, đối với những người nông dân, đó lại là một gánh nặng tâm lý đè nặng suốt nhiều năm trời.
Tôi từng chứng kiến những bậc cha mẹ làm nông với mức thu nhập ít ỏi chỉ vài triệu đồng mỗi tháng nhưng vẫn gồng gánh nuôi hai, ba đứa con học đại học cùng lúc. Có người phải tìm đến các khoản vay, có người phải bán đi những tài sản giá trị tích lũy cả đời, thậm chí có những bậc phụ huynh chấp nhận rời quê hương đi làm ăn xa xứ nhiều năm để kiếm tiền. Đó đều là những sự hy sinh vô điều kiện và thầm lặng.
Chính vì lẽ đó, mỗi khi gặp gỡ những học trò biết tự lập và chủ động san sẻ gánh nặng cùng đấng sinh thành, tôi luôn dành cho các em một sự nể phục to lớn. Các em không chỉ đang nỗ lực cho tương lai của chính mình, mà còn đang trực tiếp làm vơi bớt những âu lo trên đôi vai của cha mẹ.
Một tín hiệu đáng mừng là ngày càng có nhiều bạn trẻ nhận thức được trách nhiệm này. Các em không coi việc bố mẹ phải chu cấp toàn bộ chi phí là điều hiển nhiên, mà luôn chủ động tham gia vào hành trình kiến tạo tương lai cho bản thân. Đây có thể coi là một bước chuyển biến vô cùng tích cực của nền giáo dục trong thời đại mới.
Cảm ơn quý độc giả đã dành thời gian theo dõi bài viết này. Hy vọng câu chuyện đã mang đến cho bạn những góc nhìn ý nghĩa về tinh thần tự lập của thế hệ trẻ. Xin mời quý vị tiếp tục khám phá thêm các bài viết hấp dẫn và chuyên sâu ngay phía dưới!
Ý kiến bạn đọc (0)