Đội quân thiết bị bay không người lái Ukraine liên tục càn quét tàu hàng Nga trên vùng biển Đen

Chiến dịch "Molochko" và nỗ lực cô lập hạ tầng quân sự đối phương

Nhằm cắt đứt mạng lưới cung ứng đường thủy và gia tăng áp lực lên lực lượng Moskva trong xung đột dằng dẫng, quân đội Ukraine đang đẩy mạnh hoạt động của các phi đội thiết bị bay không người lái (drone) nhắm tới những tàu thuyền Nga hoạt động ngoài khơi biển Đen.

Tại một địa điểm ven biển thuộc khu vực miền nam Ukraine, các chiến sĩ quân dịch đang gấp rút chuẩn bị cho chuyến bay của chiếc drone hướng thẳng ra biển Đen. Mục tiêu hàng đầu của họ là truy tìm các phương tiện vận tải thương mại thuộc sở hữu của Nga. Đây được xem là hành động chiến lược then chốt nằm trong kế hoạch quy mô lớn nhằm cô lập hoàn toàn bán đảo Crimea, qua đó làm suy giảm tiềm lực chiến tranh từ phía Moskva.

"Lực lượng chúng tôi duy trì nhịp độ chiến đấu xuyên suốt 24/7 và tuyệt đối không có ngày nghỉ", chỉ huy một đơn vị tiểu đoàn có bí danh "Ray" thuộc lữ đoàn Magyar's Birds – binh chủng nòng cốt của chiến dịch chia sẻ.

Đều đặn mỗi vài phút trôi qua, tổ đội của Ray lại đưa thêm một phương tiện không người lái lên không trung. Theo xác nhận từ đơn vị, họ đã tập kích thành công một tàu vận tải hàng hóa, một hệ thống cẩu nổi ngoài khơi biển Đen và một trạm phân phối điện nằm ở phía nam bán đảo Crimea.

Video về các vụ tập kích tàu Nga trên biển. Video: USF

Phương tiện chủ lực được tổ của Ray vận hành trong chiến dịch mang tên "Molochko" chính là những dòng drone FP-1 và FP-2 do chính Ukraine nghiên cứu sản xuất. Khi rời bệ phóng, thiết bị sẽ tự hành di chuyển tới vùng tác chiến; ngay sau đó, các phi công từ vị trí căn cứ an toàn nằm sâu đằng sau tuyến đầu mới can thiệp điều khiển trực tiếp để thực hiện đòn đâm húc quyết định.

Ngay sau khi phát phóng drone chỉ trong khoảnh khắc, tổ thao tác phải lập tức thu dọn trang thiết bị để di chuyển vị trí. Quy tắc thép là không một địa điểm phóng nào được phép tái sử dụng, đồng thời các toán phi công thường chỉ nhận lệnh điều động tới tọa độ mới trước đó vài giờ.

Mặc dù những bước tiến về công nghệ cho phép các binh sĩ vận hành thiết bị ở cự ly an toàn vượt mức 100 km tính từ đường ranh giới giao tranh, họ vẫn luôn nằm trong tầm ngắm săn lùng gắt gao của những đội drone đối phương.

"Cuộc chiến này diễn ra liên tục không ngừng nghỉ, nơi mà các giải pháp kĩ thuật và biện pháp chế áp liên tục được hai bên đưa ra để khắc chế đối phương", Ray nhận định.

Tác động của chiến dịch đối với tuyến hậu cần qua eo biển Kerch

Tới khi giai đoạn mới của đợt tấn công bùng phát vào tháng 7, Lực lượng Hệ thống Không người lái Ukraine (USF) dưới sự điều hành của chỉ huy Robert "Magyar" Brovdi cho biết trung bình mỗi ngày họ gây thiệt hại cho 6 tàu thuyền Nga. Các đòn đánh này khiến hoạt động giao thương hàng hải của Nga qua biển Azov – tuyến giao thông chính tiếp nhận nông sản từ các vùng canh tác miền nam – rơi vào trạng thái trệch hướng và đình trệ.

Đại diện lực lượng do ông Brovdi dẫn dắt tiết lộ lưu lượng vận chuyển qua hệ thống phà nối vùng Krasnodar thuộc Nga với phía đông Crimea qua eo biển Kerch đã bị sụt giảm tới khoảng 75% so với trước.

Vị trí biển Azov và biển Đen. Đồ họa: BBC

Đóng vai trò then chốt như một căn cứ quân sự và đại trạm trung chuyển hậu cần cho quân đội Nga, bán đảo Crimea đã biến thành trọng tâm oanh kích mới. Trong suốt những tháng qua, các đợt tập kích bằng drone liên tục giội xuống các trục đường bộ lẫn tuyến sắt chạy qua dải đất phía nam Ukraine do Nga nắm giữ, từ đó dẫn đến cuộc khủng hoảng thiếu hụt xăng dầu tại Crimea thời gian gần đây.

Chuyên gia Sidharth Kaushal từ Viện Nghiên cứu Quốc phòng và An ninh Hoàng gia Anh (RUSI) tại London phân tích rằng, việc Ukraine đánh mạnh vào hạ tầng vận tải đường bộ đã ép phía Nga phải chuyển hướng tăng cường sử dụng tuyến hàng hải trên biển Azov, qua đó vô tình lộ ra nhiều mục tiêu trên mặt nước. Theo vị chuyên gia này, đây được coi là "bước tiến triển hợp lý tiếp theo" nằm trong chuỗi chiến dịch quân sự nhắm vào khu vực Crimea.

Các đợt phản công của Nga và tác động đến hạ tầng cảng biển Ukraine

Đáp trả lại chiến dịch này, phía Nga cũng tăng cường tần suất không kích xuống khu vực phía nam Ukraine, trong đó trọng điểm là thành phố Odessa và những cảng biển xuất khẩu ngũ cốc quan trọng ra thế giới. Thông tin từ phía cơ quan chức năng Ukraine vào ngày 19/7 cho biết đã có 10 thuyền viên thiệt mạng khi quân đội Nga tập kích trúng một tàu vận tải treo cờ Guinea-Bissau đang chở ngô rời cảng Odessa. Trước đó một tuần, các đợt oanh kích nhắm vào hai cảng thị quan trọng Odessa và Mykolaiv cũng làm ít nhất 3 người tử vong.

Số liệu từ Cơ quan Quản lý Cảng biển tại Kiev chỉ ra rằng, chỉ riêng nửa đầu tháng 7, phía Nga đã tổ chức 23 đợt không kích vào các khu vực cảng và 17 lần đánh trúng tàu dân sự, đẩy nhiều thương nhân vào tình thế hết sức khó khăn trong khâu vận hành chuỗi cung ứng. Hiện tại, nông sản xuất khẩu gồm ngũ cốc và dầu thực vật vẫn đóng vai trò là nguồn thu ngoại tệ chính của Ukraine, với hơn 90% sản lượng được vận chuyển từ cụm cảng thuộc khu vực Odessa.

Trái lại, phía Nga lên tiếng khẳng định mọi đợt tập kích không quân của họ chỉ tập trung tiêu diệt các cơ sở lưu trữ nhiên liệu cùng kho tàng chứa vật tư quân sự.

Một chiếc drone FP-1 được triển khai từ vị trí bí mật ở Ukraine năm 2026. Ảnh: Reuters

Quyết tâm duy trì nhịp độ tác chiến trên không

Dù đối mặt với các hành động đáp trả quyết liệt từ đối phương, chiến dịch "Molochko" được dự báo sẽ khó lòng dừng lại. Panama, một chỉ huy phi đội drone, chia sẻ rằng việc chứng kiến những kết quả thực tế và rõ rệt từ các đợt tác chiến đã trở thành nguồn động viên to lớn cho anh cùng các đồng đội tiếp tục chiến đấu.

Chiến dịch này không chỉ tạo ra sự xáo trộn lớn trong hệ thống cung ứng hậu cần của Nga mà còn góp phần củng cố tinh thần chiến đấu cho toàn thể người dân và quân đội Ukraine.

"Chúng tôi vô cùng phấn khởi khi duy trì được cường độ tấn công mạnh mẽ như hiện tại. Tuy nhiên, thách thức cốt lõi là làm sao giữ vững được nhịp độ tác chiến này trong một khoảng thời gian dài", người chỉ huy này khẳng định.

Cảm ơn quý độc giả đã dành thời gian theo dõi bài viết này. Xin mời tiếp tục khám phá thêm các nội dung tin tức liên quan ngay phía bên dưới.